Thursday . 5 March 2026

INKURU ZIGEZWEHO

  • 5 March » Inama y’abaminisitiri yemeje ifungurwa ry’abarenga 1800 – read more
  • 4 March » Santa Kinyera wari wungirije muri Ambasade ya Uganda mu Rwanda yapfuye – read more
  • 4 March » Nyagatare: Barasaba ko igishanga cy’umuceri gitunganywa – read more
  • 3 March » ISRAEL YEMEJE IBITERO MURI LIBAN NA IRAN ICYARIMWE – read more
  • 1 March » Gicumbi: Abarwanashyaka ba Green Party basabwe guhangana n’ibiyobyabwenge – read more

Nyabihu: Abaturage barasaba uruganda rwongerera agaciro umusaruro w’urutoki rwabo

Monday 6 June 2022
    Yasomwe na

Yanditswe na Mutungirehe Samuel

Abaturage bo mu karere ka Nyabihu mu gice gihinwgamo urutoki nk’igihingwa ngandurarugo, batangaje ko babona hakenewe uruganda rutunganya umusaruro w’urutoki rukawongerera agaciro, ku buryo bava mu kunywa inzoga z’inkorano bakanywa izaciye mu ruganda zifite ubuziranenge n’urutoki rwabo rukarushaho kubona isoko ribabyarira umunsaruro wisumbuye.

Babitangarije umunyamakuru wa Mamauwragasabo ubwo aygeraga mu isantere izwi ya Vunga, mu murenge wa Mpinga hafi n’ibitaro bya Shyira.

Mu baganiriye n’umunyamakuru, barimo Dusengimana Alexis, uzwi mu itangazamakuru gushing Perezida Kagame ko yabatsindagiriye umuhanda wa Vunga ubwo aheruka kubasura agiye gutaha ibitaro bya Shyira mu 2017.

Dusengimana yavuze ko abaturage bo muri uwo murenge bazwiho gukora ndetse bafite ubuhinzi bw’urutoki butanag umusaruro ariko abona hakenewe nk’uruganda rutunganya uwo musaruro rugatanga n’akazi ku rubyiruko rwo muri ako gace.

Yagize ati, “Dukeneye imishinga inahangaha; wenda nka Leta itugobotse ikaba yatwubakira nk’inganda, urubyiruko rw’ino bashoboye gukora babonamo akazi.

Inaha hari ubuhinzi bw’urutoki ku buryo buhagije, ndetse mu Rwanda ndatekereza ko ari naho ha mbere hari urutoki rwinshi cyane. Habonetse uruganda bakadushyiriraho n’amashuri yigisha imyuga urubyiruko rwabasha gufatwa rugakora rukiteza imbere.”

Akomeza avuga ko ubusanzwe umusaruro w’urutoki rwabo ugirira inyungu cyane abaza kugura ibitoki baturutse Musanze, Kigali na Gisenyi bakajya kubitunganyiriza ahandi byagakorewe iwabo.

Akomeza agira ati, “Usanga mbese uruhare rw’umuturage, inyungu y’umuhinzi ni inyungu nkeya cyane. Twinywera gusa inziga ya Kinyarwanda yengwa mu bitoki n’amasaka ariko kubera kubura imirimo hari ababyinjiramo bagashaka no kuba bakwenga inzoga z’inkorano.”

Nkunzimana Emmanuel, ni umwe mu bakora akazi ko gutwara abagenzi ku igare, nawe yavuze ko muri ako gace urubyiruko rukeneye imirimo kugira ngo bagire iterambere bageraho ryihuse nk’abandi.

Yagize ati, “Wenda nk’ubu bakoze uyu muhanda twabonamo akazi, bazanye izo nganda twakoramo imirimo dushoboye kandi twava ku igare tukajya kuri za moto. Tubonye amafaranga twashinga indi mishanga tukava mu kunywa inzoga.

Dukeneye uruganda rwakora nk’izindi nzoga kugira ngo n’urutoki rwacu rw’inaha rutere imbere.”

Twegereye Umunyamabanga Nshingwabikorwa w’akagari ka Mpinga, Niyitegeka Chantal, atubwira ko icyo gitekerezo bakigize, ndetse hamwe n’abahinzi b’urutoki hari icyo bakoze.

Yagize ati, “twafashe abahinzi b’urutoki tubona bakanyakanya mu mafarangam turabegera tubakoresha inama, turababwira ngo dufite urutoki ariko umusaruro warwo ushobora kuba utabyazwa umusuaruro, utabyazwa inyungu. Tuti nta kuntu mwakora nk’uruganda rutunganya umutobe ku buryo wamara iminsi runaka cyangwa mugakora nk’inzoga binyuze mu ruganda.”

Yakomeje avuga ko babyemereranyijeho bose, mu 2022, Inama Nsjyanama y’akagari bakora inyandiko igera ku rwego rw’umurenge birakomeza bigera ku karere kugira ngo bazabishyire muri gahunda.

Umuyobozi w’akarere ka Nyabihu wungirije ushinzwe iterambere ry’ubukungu, Habanabakize Jean Claude, yabwiye Mamaurwagasabo ko nabo babona ko bikwiriye muri ako gace, yongeraho ko hari uburyo buhari bwakoreshwa.

Yavuze ko urugero hari uruganda rutunganya inzoga ruri i Nyabitembe muri Nyabihu, rutangiye gukora rushaka ibyangombwa, rukaba ruzaba igisubizo muri ako gace.

Yakomeje agira ati, “Ikindi cya kabiri no hakurya mu karere duhana imbibe ka Gakenke hari uruganda rutunganya inzoga narwo rwaba isoko ryabo. Usibye n’ibyo rero mu murenge wa Rugera naho dufite uruganda rutunganya ibitoki rukabikoramo amafiriti. Ntekereza ko izi nganda ubwo zizazaba zimaze guhama bizaba ari igisubizo ku musaruro w’urutoki.”

Ubuhinzi bw’urutoki muri aka gace buhuriweho n’uturere twa Gakenke, Ngororero na Muhanga duhana imbibi na Nyabihu ariko hose hakagira umusaruro mwishi w’urutoki ukunze kugurirwa mu isoko rya Vunga.

feature-top
feature-top

Any message or comments?

pre-moderation

This forum is pre-moderated: your contribution will only appear after being validated by an admin.

Who are you?
Log in
Your post

To create paragraphs, just leave blank lines.

Iyandikishe ujye ubona Amakuru

Iyandikishe ujye ubona Amakuru